Lagerdenken

To niemieckie słowo znalazłem w wywiadzie z teologiem moralistą, F. J. Bormannem, w nieocenionym tygodniku „Christ in der Gegenwart”. Redaktorzy tego skromnego w ilość stron (około 20), ale inteligentnie redagowanego czasopisma co jakiś czas przeprowadzają wywiad ze znanymi teologami.

To niemieckie słowo znalazłem w wywiadzie z teologiem moralistą, F. J. Bormannem, w nieocenionym tygodniku „Christ in der Gegenwart”. Redaktorzy tego skromnego w ilość stron (około 20), ale inteligentnie redagowanego czasopisma co jakiś czas przeprowadzają wywiad ze znanymi teologami. Pytają ich zarówno o to, nad czym aktualnie pracują, co jest najważniejszym zadaniem dla współczesnej teologii, ale także jaka jest ich serdeczna modlitwa, gdzie przeżyli najpiękniejszą liturgię, jakiego ateistę szanują, kiedy byli w teatrze lub kinie i jaką książkę nieteologiczną ostatnio przeczytali.

            Jedno z ostatnich pytań brzmi: przed czym odczuwasz lęk? Prof. Bormann odpowiada: zawodowo – lękam się rozszerzającego się myślenia obozowego (Lagerdenkens) w dziedzinie teologii moralnej. Myślenie to zatruwa każdą naukową dyskusję i prowadzi do obniżenia wyników badań naukowych. Prywatnie lękam się – dodaje Profesor - ciężkiej choroby i utraty przyjaciół.

            W teologii moralnej na Zachodzie myślenie obozowe, a więc myślenie schematami liberalnymi (postępowymi ) lub konserwatywnymi jest rzeczywiście dokuczliwe. Zastąpiło ono podział na szkoły teologiczne, różnice w metodach dochodzenia do prawdy czy nawet historyczne odniesienia do mistrzów naszej dyscypliny. Okopującym się w obozach teologom sekundują oczywiście wierni świeccy, którzy w zdecydowanej większości nie lubią zakazów, norm i poczucia grzechu. Z ochotą i poczuciem lepiej wiedzących zapisują się do obozu postępowego, z głębin którego nie można dostrzec nic dobrego w nauce Urzędu Nauczycielskiego Kościoła.

            Z obozowym myśleniem mamy dzisiaj do czynienia w polityce, publicystyce, a nawet naukach społecznych. Wystarczy przypomnieć jak trudno jest dyskutować o roli kobiety, społecznej teorii płci, a nawet tak oczywistych sprawach jak cierpienie zwierząt czy ocieplenie klimatu. Zanim dyskutanci otworzą usta, już wiadomo, kto jest z jakiego obozu, co powie, co będzie krytykował. Czasami człowiek ma wrażenie, że to nie tylko obozy, a wręcz bunkry, z odpowiednio skonstruowanymi stanowiskami ogniowymi, z których nic innego się nie robi, tylko strzela do przeciwników.

            Do takich obozów chętnie wpycha się także katolików w Polsce. Niektórzy zresztą chętnie tam wchodzą. Jednych kuszą politycy, inni ulegają lenistwu umysłowemu lub zwyczajnemu zacietrzewieniu, np. w dyskusjach o lustracji. Prymas Tysiąclecia i papież Jan Paweł II mieli tak szerokie horyzonty i tak wielki autorytet, że potrafili bronić nauki Kościoła przed ideologizacją czy tym bardziej fundamentalizmem. Myślenie obozowe nie dochodziło tak do głosu, zresztą przeciwny obóz był na tyle niebezpieczny, że niewielu katolików decydowało się na przekraczanie jego granic.

            Wspominam tu o Prymasie i Papieżu, ponieważ moje pokolenie kapłańskie zostało naznaczone ich charyzmatem. Tym bardziej zdumiewa mnie fakt, jak szybko i łatwo demontuje się ten charyzmat w nowym pokoleniu katolików. Zauważcie jak łatwo przychodzi niektórym z nich krytyka, nie tylko miejscowych biskupów, ale nawet papieża Franciszka, zwłaszcza w kontekście dyskusji o związkach niesakramentalnych. Ciekaw jestem, jak się zachowają, gdy Papież po synodzie ogłosi coś, z czym się nie zgadzają.

            Póki co uczmy się precyzyjnie określać przedmioty naszych sporów, ważmy siłę argumentów, doceniajmy rolę tradycji, nie zamykajmy oczu na znaki czasu. Przy każdej pokusie Lagerdenkens przypominajmy sobie poradę Augustyna: w sprawach koniecznych – jedność; w wątpliwych wolność; a we wszystkim – miłość.

 4. 01. 2015. 

Zgodnie z art. 8 ust. 1 Dekretu ogólnego w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych w Kościele katolickim wydanym przez Konferencję Episkopatu Polski w dniu 13 marca 2018 r. (dalej: Dekret) informuję, że:

  1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Diecezja Płocka z siedzibą przy ul. Tumskiej 3 w Płocku, reprezentowana przez Biskupa Diecezjalnego Piotra Liberę;
  2. Inspektorem ochrony danych w Diecezji Płockiej jest ks. Dariusz Rogowski, tel. 24 262 26 40, e-mail: inspektor@diecezjaplocka.pl;
  3. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu zapewnienia bezpieczeństwa usług, celu informacyjnym oraz pomiarów statystycznych;
  4. Przetwarzanie danych jest niezbędne do celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub przez stronę trzecią, z wyjątkiem sytuacji, w których nadrzędny charakter wobec tych interesów mają interesy lub podstawowe prawa i wolności osoby, której dane dotyczą, wymagające ochrony danych osobowych, w szczególności, gdy osoba, której dane dotyczą, jest dzieckiem;
  5. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych jest Diecezja Płocka oraz Redaktor Strony.
  6. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do publicznej kościelnej osoby prawnej mającej siedzibę poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  7. Pani/Pana dane osobowe z uwagi na nasz uzasadniony interes będziemy przetwarzać do czasu ewentualnego zgłoszenia przez Pana/Panią skutecznego sprzeciwu;
  8. Posiada Pani/Pan prawo dostępu do treści swoich danych oraz prawo ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania zgodnie z Dekretem;
  9. Ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Kościelnego Inspektora Ochrony Danych (adres: Skwer kard. Stefana Wyszyńskiego 6, 01-015 Warszawa, e-mail: kiod@episkopat.pl), gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy Dekretu;
  10. Przetwarzanie odbywa się w sposób zautomatyzowany, ale dane nie będą profilowane.

 


Opuść stronę